Impressionisme en moderne kunst

Licht, kleur en de moed om zelf te kijken: van impressionisme tot art nouveau maakte de schilderkunst zich los van de academie – en begon de weg naar de moderne kunst.

De tijd

Parijs was de hoofdstad van de late negentiende eeuw: brede boulevards, cafés, stations, theaters en variétés. Stedelingen namen in het weekend de trein naar het platteland of de zee. Verf in tubes maakte schilderen in de buitenlucht eenvoudig. Vrouwen als Berthe Morisot en Mary Cassatt vochten voor hun plaats in de kunstwereld, en steeds vaker bepaalden kunsthandelaars en niet de academies wie succes had.

Wat de kunst wilde

De impressionisten wilden het vluchtige moment vangen: wisselend licht, weerspiegelingen, het leven op straat. Vanaf 1874 exposeerden ze onafhankelijk van de officiële Salon. Na hen gingen Cézanne, Van Gogh, Gauguin en Seurat hun eigen weg – met stevige vorm, expressieve kleur of stippen zuivere kleur. Rond 1900 verbonden art nouveau en de Weense Secession kunst, ornament en dagelijks leven.

Zo herken je het

  • Zichtbare, snelle penseelstreken in plaats van een glad oppervlak.
  • Heldere kleuren en gekleurde schaduwen – nauwelijks zwart.
  • Alledaagse onderwerpen: boulevards, tuinen, cafés, baders.
  • Ongewone uitsneden, geïnspireerd door fotografie en Japanse houtsneden.

Tijdlijn

  • 1874: Eerste impressionistische tentoonstelling in Parijs.
  • 1886: Seurat toont ‘Een zondagmiddag op het eiland La Grande Jatte’.
  • 1888–1890: Van Gogh schildert zijn bekendste werken in Arles, Saint-Rémy en Auvers.
  • 1897: In Wenen richten Gustav Klimt en anderen de Secession op.
  • 1907: Picasso schildert ‘Les Demoiselles d’Avignon’.

Alle zalen op deze verdieping